Czy Brexit wpłynie na sytuację polskich lekarzy?

Po tym jak Brytyjczycy w demokratycznym referendum zagłosowali za wyjściem z Unii Europejskiej, świat medialny oszalał. Takiego obrotu sprawy nikt się nie spodziewał. Pojawiło się mnóstwo prognoz i przewidywań na temat skutków tej decyzji. Twórcy teorii dotyczących przyszłości Europy pod względem kreatywności mogliby dziś konkurować z fanami Gry o Tron. Czy nasi lekarze mają się czego obawiać?

Ilu polskich lekarzy wyjeżdża na Wyspy?

W latach 2001-2016 liczba naszych rodaków na Wyspach wzrosła 10-krotnieOffice for National Statistics obliczało liczbę Polaków w Wielkiej Brytanii na około 790 tysięcy osób w 2014 roku. Szacuje się, że do roku bieżącego liczba ta wzrosła do 800 tysięcy, a nawet miliona osób. Jesteśmy drugą, co do wielkości grupą imigrantów spośród całkowitej 8-milionowej populacji obcokrajowców na Wyspach. W latach 2001-2016 liczba naszych rodaków na Wyspach wzrosła 10-krotnie! Oprócz wyjazdów w poszukiwaniu pracy istotną przyczyną powiększania się polskiej emigracji jest łączenie rodzin oraz ich… powiększanie. Ponad 100 tysięcy Polaków w tym kraju to dzieci urodzone w ciągu ostatnich 5 lat.

Chociaż Wielka Brytania nadal jest na pierwszym miejscu w emigracji zarobkowej, to według GUS wśród Polaków rośnie popularność Niemiec jako miejsca pracy. W 2014 r. naszych rodaków przybyło za Odrą 54 tysiące (10 proc. dotychczasowego stanu), podczas gdy w Wielkiej Brytanii o 43 tys. (6,7 proc.). Wpływ na to miał szereg czynników: otwarcie niemieckiego rynku pracy, sąsiedztwo z Polską, niskie bezrobocie w Niemczech. Nieoficjalne źródła podawały dwukrotnie wyższe niż oficjalne wskaźniki dla Wielkiej Brytanii.

UK-immigrants-birth

Jak podał GUS różnica liczebności Polaków przebywających czasowo w obydwu krajach zmniejsza się. Dane dotyczące emigracji są niedoszacowane, raporty różnych instytucji bywają rozbieżne. Według CBOS już w 2011 roku więcej Polaków wyjeżdżało do Niemiec.

W przypadku lekarzy można się spodziewać podobnego trendu, jako że od 2014 od 1 stycznia 2015 r. zarobki dla tej grupy pracowników za Odrą wzrosły średnio o 2,9%. U naszych zachodnich sąsiadów wciąż odczuwalny jest niedobór specjalistów (m.in. geriatrów, chorób wewnętrznych, neurologów i ortopedów). Sytuację pogorszy spodziewane przejście wielu lekarzy na emeryturę w ciągu najbliższej dekady.

W mniejszej skali polscy lekarze wyjeżdżają także do: Stanów Zjednoczonych, Kanady, Australii czy Emiratów Arabskich. Niedobór białego personelu jest problemem ogólnoświatowym. W 2006 WHO oszacowała niedobór pracowników medycznych na świecie na co najmniej 4,2 miliony.

W 2014 r. naszych rodaków przybyło w Niemczech 54 000 (10% dotychczasowego stanu), a w UK o 43 000 (6,7%).Liczba emigrantów-lekarzy jest trudna do ustalenia. Naczelna Izba Lekarska dysponuje danymi na temat liczby zaświadczeń o postawie etycznej wydanych lekarzom ubiegającym się o uznanie kwalifikacji w innych krajach Unii Europejskiej. Wydanie zaświadczenia nie jest równoznaczne z podjęciem pracy za granicą. Ponadto Polacy mają różne możliwości zatrudnienia. Przykładowo pełnienie dyżurów na zastępstwie w formie locum nie zawsze wiąże się z porzuceniem z pracy w Polsce. Badania przeprowadzone w trakcie projektu PROMeTHEUS (Health PROfessional Mobility in THe European Union Study) wykazały, że faktycznie część wyjazdów nie ma trwałego charakteru.

Ochrona zdrowia na Wyspach

Całkowita liczba lekarzy na liście lekarzy zarejestrowanych w Wielkiej Brytanii to 273 761(liczba aktywnych zawodowo lekarzy w Polsce to 131 259). Około 30% lekarzy w National Health System nie ma obywatelstwa brytyjskiego.

Kraj zdobycia wykształcenia medycznego Liczba lekarzy % lekarzy kraju
Europejski Obszar Gospodarczy EEA (bez U.K) 30082 11,0%
Lekarze spoza UE (IMG) 70404 25,7%
Wielka Brytania 173275 63,3%
w sumie 273761 100%

PMQ

Dokładna liczba zarejestrowanych lekarzy Polaków jest porównywalna do większości innych narodowości. Przeważającą grupą są Hindusi (25 055 osób na dzień 4 kwietnia 2016), a za nimi Pakistańczycy (10 295). Lekarze z RPA są liczniejsi zaledwie o 1000 osób od reszty obcokrajowców w swoim zawodzie (5 137). Pozostałe narodowości tworzą dość wyrównany skład.

Kraj zdobycia wykształcenia Liczba lekarzy %
UK 173,275 63.3%
Indie 25,055 9.2%
Pakistan 10,295 3.8%
RPA 5,137 1.9%
Nigeria 4,425 1.6%
Irlandia 4,153 1.5%
Włochy 3,706 1.4%
Grecja 3,683 1.3%
Egipt 3,489 1.3%
Niemcy 3,189 1.2%
Sri Lanka 2,473 0.9%
Rumunia 2,463 0.9%
Irak 2,406 0.9%
Polska 2,164 0.8%
Australia 2,003 0.7%
Sudan 1,748 0.6%
Hiszpania 1,703 0.6%
Węgry 1,510 0.6%
Czechy 1,269 0.5%
Bułgaria 995 0.4%
Razem 255,141 93.4%

Jest wielce wątpliwe, aby Brytyjczykom zależało na nagłej utracie około 1/3 lekarzy w kraju.Do tej pory statystyki nie wskazywały na szczególne zainteresowanie Polaków uzyskaniem obywatelstwa brytyjskiego. Gwałtowny wzrost liczby wniosków nastąpił w 2010 roku, 6 lat po wejściu Polski do Unii Europejskiej, kiedy to pierwsza fala emigracji zaczęła spełniać warunki do uzyskania obywatelstwa (5 lat rezydencji). Od tego czasu rokrocznie przybywało polskich wniosków, ale wzrost ten nie był spektakularny (ok. 6 tys. w 2013 roku), a w 2014 liczba wniosków spadła o połowę. Do tej pory z całego regionu EU 8, do którego należą Polacy, brytyjskie obywatelstwo w ciągu ostatnich 25 lat uzyskało ponad 45 tys. osób.

W porównaniu do obywateli Wielkiej Brytanii pochodzenia azjatyckiego są to liczby znikome, bo stanowiące ok. 0,5 procenta wniosków m.in. z Indii i Pakistanu. Także w stosunku do liczebności polskich imigrantów, zarówno tymczasowych, jak i stale zamieszkujących na Wyspach, dotychczasowa chęć zmiany obywatelstwa nie była zbyt częsta. W najbliższej przyszłości sytuacja może ulec zmianie. Czy jednak w przypadku lekarzy? Jest wielce wątpliwe, aby Brytyjczykom zależało na nagłej utracie około 1/3 lekarzy w kraju.

Rocznie ponad 5 000 lekarzy urodzonych w Wielkiej Brytanii rozważa emigrację zarobkową. W ciągu ostatnich 8 lat wymagane zaświadczenia pobrało w sumie 22 000 medyków. Polacy w zdecydowanej większości (90%) jako główną przyczynę wyjazdów podają wysokość wynagrodzenia. Brytyjczycy… również. Z tą różnicą, że główne kierunki emigracji lekarzy z Wysp o kraje anglosaskie: przede wszystkim Australia, rzadziej Kanada. Poza zarobkami lekarzy (nie tylko młodych) zachęca krótszy czas pracy (40 godzin tygodniowo w stosunku do 60 godzin w kraju ojczystym) przy mniejszej presji.

Obecnie jesteś na stronie:

Spodobał Ci się artykuł? Podziel się nim!

Zobacz też

O autorze

Maria Piekutowska
redaktor
Rocznik '93, studentka UMED w Łodzi, patriotka. Na co dzień popularyzuje polską myśl narodową, historyczną i polityczną. Od niedawna interesuje się historią Kościoła Katolickiego. Prywatnie miłośniczka rysunku, jeździectwa oraz science-fiction. Ryś.
"Pióro mocniejsze jest od miecza... wyłącznie jeśli miecz jest bardzo mały, a pióro bardzo ostre. - Terry Pratchett

Dodaj komentarz

Ze względu na ochronę antyspamową komentarz każdego nowego użytkownika musi być zaakceptowany przez moderatora. W związku z tym może minąć trochę czasu nim Twój wpis pojawi się na stronie. Prosimy o cierpliwość :).

Nie musisz podawać swojego adresu email. Jeśli to zrobisz, nie będzie opublikowany - przyda się, gdybyśmy chcieli się z Tobą skontaktować. Zachęcamy również do zapisywania się do newslettera!